Naukowcy zastosowali metody używane do szacowania wieku mutacji, by ustalić czas powstania słynnej „Iliady”
Przypisywany Homerowi epos opisuje wydarzenia podczas wojny Greków z mieszkańcami Troi, która kończy się zdobyciem i zniszczeniem tego miasta. Wpływ „Iliady” na zachodnią kulturę naprawdę trudno przecenić. To w tym eposie pojawiają się takie postacie jak Achilles czy Hektor. Potomkami Trojanina Eneasza mieli być założyciele Rzymu – Romulus i Remus. Także wiele historycznych postaci świata starożytnego chętnie włączało do listy swoich przodków bohaterów homeryckiego eposu.
Opisane w „Iliadzie” wydarzenia miały najpewniej miejsce około XIII w. p.n.e., ale specjaliści od dawna uważali, że treść eposu wykrystalizowała się dopiero około VIII w. p.n.e. Słuszność tego założenia postanowili sprawdzić badacze z angielskiego University of Reading i amerykańskiego University of Medicine and Dentistry of New Jersey w Newark.
Naukowcy zastosowali statystyczne metody, które zazwyczaj służą do ustalania wieku mutacji, ale geny zastąpili odpowiednio dobranymi wyrazami
Badacze poszukali w eposie wszystkich słów z tzw. listy Swadesha. Jest to zbiór podstawowego słownictwa, który stworzył w latach 40. i 50. Morris Swadesh w celu ustalania pokrewieństwa języków i analiz glottochronologicznych (czyli ustalania czasu rozdzielenia się poszczególnych języków). Łącznie na liście jest 207 wyrazów podstawowych, czyli takich które powinny występować w każdym języku (np. matka, ojciec, nazwy części ciała, podstawowe kolory). Naukowcy znaleźli w klasycznej wersji „Iliady” 173 wyrazy z tej listy.
Kolejnym krokiem było ustalenie jak się te wyrazy zmieniały i oszacowanie ich wieku w oparciu o informacje o częstotliwości zmieniania się wyrazów. W tym celu badacze porównali wyrazy podstawowe z „Iliady” z takimi samymi wyrazami z języka hetyckiego (język indoeuropejski używany w Azji Mniejszej w II tysiącleciu p.n.e.) i współczesnej greki. Z zabiegów tych wyszło naukowcom, że tekst eposu powstał około 710–760 r. p.n.e., a więc wyniki wspierają dotychczasowe ustalenia.
Wyniki badań ukazały się w magazynie „Bioessays”.
Wojciech Pastuszka
Źródło: www.archeowiesci.pl
