10 października 2024 roku w Odeonie Heroda Attyka odbył się koncert zorganizowany przez Towarzystwo Hellenizmu i Filhellenizmu oraz Muzeum Filhellenizmu, upamiętniający 200. rocznicę śmierci Lorda Byrona. W wydarzeniu uczestniczyli licznie politycy, wojskowi, dyplomaci oraz przedstawiciele Polonii.
Ceremonię rozpoczęli dyrektor EEF, Konstantinos Velentzas, Minister Obrony Narodowej Grecji, Nikos Dendias, oraz Ambasador Wielkiej Brytanii w Grecji, Matthew Lodge. Następnie miała miejsce recytacja wierszy Lorda Byrona oraz innych poetów greckich i filhellenistycznych, w wykonaniu kurator artystycznej wydarzenia Liny Nikolakopoulou, pisarki i dziennikarki Victorii Hislop oraz profesor poezji na Uniwersytecie Oksfordzkim, Alicii E. Stallings.
W pierwszej części koncertu Orkiestra Muzyki Współczesnej ERT zagrała utwory brytyjskiego kompozytora Toma Smaila oraz muzykę greckich kompozytorów związanych z walką o wolność Grecji. Następnie wystąpił Kwartet Dryades, wykonując pieśni filhelleńskie oraz muzykę ożywiającą międzynarodowy ruch filhelleński z czasów rewolucji. Koncert zakończył występ Air Force Music i Chóru Vrilissia, którzy wykonali melodie Gioachino Rossiniego oraz utwory z dramatu „Free Besieged” Dionysiosa Solomosa. Na ścianie Herodionu przez cały czas trwania koncertu wyświetlane były portrety 80 Filhellenów, każdy z flagą swojego kraju.
W ramach obchodów 200. rocznicy śmierci Lorda Byrona, EEF i Muzeum Filhellenizmu zorganizowały około 20 różnych wydarzeń, w tym zawody szkolne i sportowe, przemówienia, konferencje, wystawy oraz koncerty, które miały miejsce w Grecji, Wielkiej Brytanii, Szwajcarii i Niemczech.
Aby uhonorować Lorda Byrona i Filhellenów, Towarzystwo Hellenizmu i Filhellenizmu podejmuje również inne działania, takie jak utworzenie Muzeum Filhellenizmu, budowa Pomnika Filhellenów oraz ustanowienie międzynarodowej Nagrody Lorda Byrona, przyznawanej we współpracy z Akademią Ateńską.
Warto przypomnieć, że w tym roku Medalem Lorda Byrona został uhonorowany Artur Lompart, Ambasador RP w Grecji. W ostatnich latach Ambasador aktywnie promował przyjaźń polsko-grecką oraz dbał o pamięć o ruchu filhelleńskim. Często brał udział w uroczystościach upamiętniających bitwę pod Petą, jedną z kluczowych bitew podczas Powstania Greckiego. W tej bitwie brali udział polscy ochotnicy, którzy przybyli do Grecji, aby wspierać grecki ruch niepodległościowy. Polacy, podobnie jak wiele innych narodów, byli zainspirowani ideą wolności i walką Greków o niepodległość. Wśród ochotników znajdowali się oficerowie i żołnierze, którzy wcześniej uczestniczyli w walkach o niepodległość w Polsce.
tekst: Marzena Mavridis
