W okresie poprzedzającym ten okres rozległe cywilizacje epoki brązu w rejonie Morza Śródziemnego, Lewantu i Afryki Północnej – w tym Hetyci w Anatolii i Mykeńczycy w Grecji – zostały albo zniszczone, albo znacznie osłabione.
Przyczyny upadku epoki brązu
Okres ten był naznaczony zniszczeniem szlaków handlowych między cywilizacjami, utratą umiejętności czytania i pisania, inwazjami tajemniczych „Ludzi Morza” i utratą niektórych z najważniejszych miast Morza Śródziemnego – z których wiele nigdy nie zostało ponownie zamieszkanych.
Przyczyna tego masowego upadku cywilizacji jest przedmiotem gorących dyskusji od dziesięcioleci. Niektórzy twierdzą, że czynniki środowiskowe, takie jak trzęsienia ziemi i tsunami, są winne upadkowi epoki brązu, podczas gdy inni uważają, że czynniki ekonomiczne odegrały zdecydowanie większą rolę.
Inni wysunęli teorię, że susza spowodowała zbiorowy kataklizm. Do niedawna dowody zebrane przez archeologów potwierdzały jedynie susze trwające bardzo krótko, które nie byłyby wystarczająco katastrofalne, aby zniszczyć wiele cywilizacji.
Nowe badania przeprowadzone na Cyprze pokazują jednak, że region nawiedziła trwająca 300 lat susza, prawdopodobnie powodując masowe klęski głodu, które doprowadziły do upadku niektórych z najpotężniejszych cywilizacji tego okresu.
Dowody osadowe wskazują na długi okres suszy
Dowody znaleziono w Larnaca Salt Lake w pobliżu meczetu Hala Sultan Tekke na Cyprze (Cypr był domem kwitnącej, potężnej cywilizacji w epoce brązu.)
Naukowcy wydobyli pradawne rdzenie osadów z jeziora, które kiedyś było częścią morza.
Osady wykazywały wyraźny spadek planktonu morskiego i pyłku morskiej trawy począwszy od około 1450 r. pne, aż do momentu, gdy jezioro, które było połączone z morzem, zostało śródlądowe zaledwie 100 lat później.
Wskazuje to na skrajny brak wody deszczowej w tym okresie. Osady z jeziora wykazały również, że do 1200 r pne, w okresie upadku epoki brązu, rolnictwo na tym obszarze ustało – i rozpoczęło się dopiero około 850 r pne.
Uważa się, że tak dramatyczna zmiana środowiska, która spowodowałaby brak wody i żywności, była bodźcem do powszechnych buntów i wstrząsów społecznych.
„Ta zmiana klimatu spowodowała klęski nędzy i głodu, które przyspieszyły kryzysy społeczno-gospodarcze i wymusiły regionalne migracje ludzi” – napisali naukowcy w artykule.
Biorąc pod uwagę, że susza zaczęła się setki lat przed upadkiem epoki brązu, wielu prawdopodobnie nie zdawało sobie sprawy, że klimat zmienił się tak dramatycznie, bez możliwość odwrotu.
Potencjalna migracja spowodowana brakiem żyznej ziemi i wody deszczowej może również tłumaczyć „ludy morza”, które najechały Egipt i inne miejsca. Wielu z tych „najeźdźców” przywiozło ze sobą swoje rodziny.
