Zanim medycyna wynalazła leki, rośliny były jedynymi dostępnymi środkami leczniczymi. Warto je włączać do menu, żeby ustrzec się chorób lub podreperować zdrowie.
Opierając się na maksymie Hipokratesa: „Z jedzenia uczynisz swoje pierwsze lekarstwo” – francuska specjalistka od spraw żywienia, Marie Amelie Picard, sporządziła listę produktów, które uzupełniają spis oficjalnych leków. Leczą drobne schorzenia, które nam często dokuczają, działają uodporniająco, dzięki czemu możemy się ustrzec wielu chorób. Oto 10 hitów z listy wykładowczyni Uniwersytetu Paryskiego.
CZARNA PORZECZKA
100 g porzeczki ma 4 razy więcej wit. C niż 100 g pomarańczy.
MOŻE POMÓC, GDY:
● masz zakażenie dróg moczowych – sok z czarnej porzeczki działa moczopędnie i zakwasza mocz, a tego bakterie nie lubią
● pękają ci naczynka – witamina C uszczelnia ich ścianki
● jesteś przeziębiona – napar z liści czarnej porzeczki działa rozgrzewająco i napotnie
JEST CENNIEJSZA, GDY:
● owoce są dojrzałe (nie kwaśne ani nie cierpkie)
● liście kupisz u zielarza (muszą być odpowiednio suszone)
KARCZOCH
Ten pączek kwiatowy dostarcza nam m.in. cynaryny.
MOŻE POMÓC, GDY:
● masz kłopoty trawienne – cynaryna ma właściwości żółciopędne, a także korzystnie działa na wątrobę
● chcesz oczyścić organizm – wywar z korzenia karczocha pozwala pozbyć się nadmiaru nagromadzonego mocznika
● cierpisz na zaparcia – włókna karczocha znakomicie pobudzają jelita do pracy
● nie masz apetytu – spora ilość witaminy B1 obecnej w karczochu zaostrza apetyt
JEST CENNIEJSZY, GDY:
● nie ma brunatnych plam na tzw. przylistkach
● nie ściemniał na skutek długiego przechowywaniaprzed gotowaniem umyje się go w wodzie z dodatkiem octu
BROKUŁ
Ten zielony kuzyn kalafiora jest najbogatszym wśród warzyw źródłem witaminy C.
MOŻE POMÓC, GDY
● chorujesz na cukrzycę – dzięki zawartości chromu hamuje apetyt na słodycze
● masz za wysoki poziom cholesterolu we krwi – zawiera dużo substancji włóknistych, obniżających ten poziom
● chcesz się chronić przed wolnymi rodnikami – jest świetnym źródłem antyoksydantów, więc przypisuje się mu profilaktyczne działanie antynowotworowe (zwłaszcza raka okrężnicy i płuc)
JEST CENNIEJSZY, GDY:
● nie ma pożółkłych końcówek
● je się go w sezonie, czyli od maja do listopada
● gotowany jest nie dłużej niż 5 minut na parze lub 8-10 minut we wrzątku
CYTRYNA
Ten owoc cytrynowca jest niezastąpionym źródłem witaminy C.
MOŻE POMÓC, GDY:
● pękają ci naczynka – obecne w cytrynie związki flawonowe i witamina C działają osłonowo na naczynia krwionośne
● chcesz wzmocnić swoją odporność – miąższ cytryny bogaty jest w witaminę C, stymulującą układ immunologiczny
● chcesz uniknąć chorób dziąseł – olejek obecny w soku z cytryny chroni jamę ustną przed rozwojem chorobotwórczych drobnoustrojów
JEST CENNIEJSZA, GDY:
● ma średnią wielkość i cieńszą skórkę
● zużyje się ją zaraz po przekrojeniu (jeżeli potrzebujesz niewiele soku – najlepiej wbij w cytrynę wykałaczkę, wyciśnij sok przez powstałą dziurkę, a następnie zatkaj otwór z powrotem wykałaczką).
CZOSNEK
Jego prozdrowotne działanie wynika z zawartych w czosnku związków siarczkowych.
MOŻE POMÓC, GDY:
● chorujesz na infekcję bakteryjną – związki siarczkowe działają antybiotycznie
● masz kłopoty z trawieniem – związki siarczkowe przyspieszają przemianę materii
● masz nadciśnienie i za wysoki poziom cholesterolu we krwi – allina i allicyna z czosnku obniżają poziom cholesterolu i ciśnienie tętnicze
● chcesz się chronić przed wolnymi rodnikami – w czosnku jest dużo selenu, będącego bardzo dobrym antyoksydantem
JEST CENNIEJSZY, GDY:
● nie jest przesuszony
● je się go na surowo
● dodaje się do niego oliwy z oliwek, bo lipidy w niej zawarte pomagają nam przyswoić aktywne składniki czosnku
GREJPFRUT
Jest świetnym źródłem witaminy C oraz błonnika.
MOŻE POMÓC, GDY:
● masz kłopoty z trawieniem – jego kwaśno-gorzki sok stymuluje wydzielanie soków trawiennych, a błonnik zawarty w miąższu poprawia pracę jelit
● masz za wysoki poziom cholesterolu we krwi – składniki białych błonek (albedo) grejpfruta mają właściwości obniżające jego poziom
● chcesz chronić się przed wolnymi rodnikami – witamina C jest dobrym przeciwutleniaczem
● chcesz mieć lepszy wzrok – w różowej odmianie grejpfruta jest sporo karotenu korzystnie wpływającego na oczy.
JEST CENNIEJSZY, GDY:
● owoc jest ciężki i ma twardą, błyszczącą skórkę
● sok pije się tuż po wyciśnięciu
● zjada się też pestki (można je uprażyć), bo są źródłem pektyn
CEBULA
Szalotka, cebula żółta i czerwona jest cennym źródłem kwercetyny.
MOŻE POMÓC, GDY:
● chcesz się ustrzec zawału serca – obecna w cebuli kwercetyna działa przeciwzakrzepowo
● masz za wysoki poziom cholesterolu – kwercetyna obniża stężenie „złego” cholesterolu
● przeziębiłaś się – zawarty w cebuli siarczek allilu pomaga uporać się z katarem, kaszlem
● pielęgnujesz bliznę – kwercetyna sprzyja prawidłowemu zabliźnianiu ran
● tworzą ci się obrzęki, np. nóg – substancje zawarte w cebuli zapobiegają zatrzymywaniu wody w organizmie
JEST CENNIEJSZA, GDY:
● nie ma kiełków
● ma krótką szyjkę korzeniową
MARCHEW
Ma sporo pektyn (rozpuszczalne włókna pokarmowe) i karotenu.
MOŻE POMÓC, GDY:
● masz biegunkę – pektyny z gotowanej marchwi regulują przechodzenie treści pokarmowej przez jelita
● chcesz lepiej widzieć – karoten korzystnie działa na oczy
JEST CENNIEJSZA, GDY:
● je się ją na surowo
jest świeża (do 14 dni w lodówce, w papierowej torbie)
KIWI
Owoc ten zawiera dużo błonnika oraz witaminy C.
MOŻE POMÓC, GDY:
● chcesz schudnąć – kiwi ma mało kalorii, a dużo witamin
● pękają ci naczynka – witamina C uszczelnia ich ściany
● palisz papierosy – nikotyna niszczy witaminę C
JEST CENNIEJSZE, GDY:
● dojrzewa w domu (szybciej to robi, gdy leży koło jabłka)
● je się owoce tuż po obraniu
POMIDOR
Zawiera m.in. wszystkie rozpuszczalne w wodzie witaminy.
MOŻE POMÓC, GDY:
● masz zakwaszony organizm – obecne w pomidorze minerały pozwalają zachować równowagę kwasowo-zasadową organizmu.
● chcesz lepiej widzieć – w pomidorze jest karoten korzystnie wpływający na oczymasz nadciśnienie – leki stosowane przy nadciśnieniu zwykle wypłukują potas z organizmu, a pomidor go dostarcza
● chcesz chronić np. swego partnera przed nowotworem – czerwony kolor pomidor zawdzięcza likopenowi, zalecanemu w profilaktyce raka prostaty
JEST CENNIEJSZY, GDY:
● nie dojrzewa w lodówce
● zielony ogonek urywa się dopiero po umyciu pomidora
● je się go na surowo, ze skórką
Beata Prasałek
