Kiedy ostatnio ktoś poprosił mnie o przesłanie suszonych liści oliwki początkowo byłam zaskoczona. Następnie pomyślałam, że to zapewne w celach robienia dekoracji, a być może jakiejś wyklejanki, a może ktoś jednak postanowił zrobić sobie grecki zielnik? Ostatnie o czym pomyślałam to cele spożywcze. Jak duże było moje zaskoczenie, kiedy okazało się, że z liści oliwnych robi się wyśmienity napar, który nie tylko oryginalnie smakuje, ale także ma wiele właściwości.
Zanim przejdziemy do rozważań nad recepturą oraz nad właściwościami warto zaznaczyć, że oliwka oficjalnie znana jest pod takimi nazwami jak: oliwka europejska oraz oliwka uprawna. Natomiast jej łacińska nazwa brzmi: Olea europaea. Jest to roślina, która należy do rodziny oliwkowatych. Co zaskakujące, najstarsze ślady istnienia tego drzewa sięgają 12 000 roku p.n.e. Jak wskazują bowiem opracowania archeologiczne to właśnie we Włoszech odnaleziono odciski drzewa oliwnego pochodzące z okresu pliocenu. Jak natomiast wskazują znane mity to właśnie Atena miał stworzyć pierwsze, oliwne drzewo. Miało to miejsce wtedy, kiedy swoją włócznię wbiła w skałę. Tym samym wygrywając zakład z Posejdonem (walczyli o to, na cześć kogo zostanie nazwane miasto). Jak natomiast wskazują inne opracowania naukowe drzewo oliwne może pochodzić z obszarów Azji Mniejszej. Jeszcze inna teoria mówi o jego pochodzeniu z Egiptu, Etiopii lub niektórych obszarów Europy. Natomiast w stanie naturalnym możemy drzewo oliwne spotkać dzisiaj w Afryce, Południowej Europie, na Półwyspie Arabskim oraz w Turcji, Jordanii, Izraelu i Cyprze. Warto także zauważyć, że poprzez rozliczne starania udało się oliwkę rozpropagować także w innych rejonach geograficznych, chociażby w Amerykach czy Australii. Tę roślinę zna praktycznie każdy z nas. Natomiast pierwsze , intuicyjne i najszybsze skojarzenie z nią związane to : oliwki i oliwa.
Liść oliwny ma wyjątkowe właściwości lecznicze. Okazuje się, że było to oczywiste dla ludzi, którzy żyli w okresie starożytności. Starożytni Egipcjanie liść oliwny wykorzystywali m.in. do mumifikacji zwłok. Natomiast Grecy, Rzymianie, Izraelici stosowali liście do zbijania gorączki. Drzewo oliwne [Olea europaea] w Biblii wymieniane jest ponad tysiąc razy, co może zaskakiwać, ale właśnie w kontekście owoców i liści. Warto tutaj przywołać jeden z bardziej popularnych na ten temat fragmentów:
A nad brzegami potoku mają rosnąć po obu stronach różnego rodzaju drzewa owocowe, których liście nie więdną, których owoce się nie wyczerpują (..) Ich owoce będą służyć za pokarm, a ich liście za lekarstwo (Ez 47: 12).
Nie chcąc jednak opierać się jedynie na powyższych źródłach, warto odnieść się także do płaszczyzny naukowej. Pierwsze pisemne wzmianki o leczniczych właściwościach liści oliwnych pojawiły się w roku 1854 w czasopiśmie „Pharmaceutical Journal”. Warto zaznaczyć, że przeprowadzone w ostatnich latach badania na ludziach i zwierzętach potwierdziły wielostronne lecznicze działanie. Bardzo znany ówcześnie badacz i autor rozmaitych publikacji – Daniel Hanbury na podstawie prowadzonej przez siebie obserwacji opisał skuteczność leczenia malarii i gorączki herbatką z liścia oliwnego podając przepis:
Gotować garść liści oliwnych w litrze wody, do połowy objętości. Podawać choremu szklaneczkę do wina wywaru co 3-4 godziny, aż do wyleczenia (Hanbury, 1854).
Warto zatem zaznaczyć szczególne właściwości oliwnych liści, które bez wątpienia wielu z nas mogą zaskoczyć. Długowieczne drzewa oliwne dają nam nie tylko oliwę i oliwki, lecz również wspaniałą herbatę pozyskiwaną z ich liści. Właściwości przedstawiają się one następująco:
• antybakteryjne, przeciwwirusowe,
• przeciwgrzybicze i zwalczające pasożyty
• przeciwzapalne, przeciwnowotworowe
• antyoksydacyjne, moczopędne
• wzmacniające odporność
Jak wskazuje dostępna literatura przedmiotu stosowanie liści oliwnych skutecznie działa w leczeniu wielu chorób. Z uwagi na jej lecznicze właściwości herbata z liści oliwnych może być stosowana niemal przez wszystkich. W liściach znajdziemy mnóstwo antyoksydantów, flawonoidów i polifenoli. Warto zaznaczyć, że herbatka z oliwnych liści wspomaga leczenie różnych chorób, przykładowo:
• Chorób wywołanych przez bakterie, wirusy, pasożyty, drożdżaki i grzyby. Niektóre drobnoustroje zostają zniszczone w ciągu 3 godzin.
• Cukrzycy, stymuluje trzustkę do produkcji insuliny, zmniejsza oporność komórek.
• Układu krążenia, wzmacnia serce, pomaga w chorobach sercowo-naczyniowych.
• Tarczycy, reguluje pracę hormonów.
• Osteoporozy, stymuluje produkcję komórek kostnych, zapobiega utracie gęstości kości.
• Wzmacnia system immunologiczny – polecany dla osób osłabionych, wycieńczonych po przebytych chorobach i chemioterapii.
Herbatka z liścia oliwnego
15-20 liści zalewamy szklanką wrzątku. Gotujemy 2-3 minuty i odstawiamy do naciągnięci na 10 minut. Po przecedzeniu można dosłodzić miodem i dodać cytrynę.
Napar z liścia oliwnego
Kilka świeżych lub suszonych listków zalewamy szklanką wrzątku. Zaparzamy kwadrans i przecedzamy. Napar można pić lub stosować do przemywania problematycznej skóry. Działa przeciwbakteryjnie, nawilża i zapobiega przesuszeniu. Listki można dodawać do zaparzanych herbatek ziołowych – 3-4 na szklankę.
